انعقاد ۱۷۰۰ قرارداد فناورانه برای حل ۴۰۰۰ مسئله صنعتی
سازمان بسیج علمی، پژوهشی و فناوری کشور با هدف برقراری ارتباطی قوی بین دانش و نیازهای واقعی بازار، ساختاری چندلایه را طراحی کرده است که تمامی مراحل از شناسایی مسئله تا تجاریسازی را در بر میگیرد. محمد گرجی، مدیر اداره هدایت و حمایت از پژوهشهای این سازمان، جزئیات این طرحها و بستههای حمایتی را تشریح کرد.
طرحی جامع برای حل مسائل صنعتی
وی با اشاره به طرحی جامع برای حل مسائل صنعتی گفت: در این طرح، تمرکز اصلی بر «مسائل واقعی» است و نه پروژههای انتزاعی. تیمهای ویژهای تحت عنوان «کاشف» در هر استان، وظیفه شناسایی نیازهای واقعی صنعت و دستگاههای اجرایی را بر عهده دارند. این فرآیند در چهار مرحله صورت میگیرد:
۱. شناسایی: احصای مسائل واقعی توسط تیمهای استانی.
۲. تبدیل: استانداردسازی چالشها در قالب RFP (درخواست برای پروپوزال).
۳. پروپوزالنویسی: فراخوان و دریافت طرحهای پژوهشی از تیمهای دانشجویی و نخبگانی.
۴. اجرا: انعقاد قرارداد و نظارت بر پیشرفت تا حصول نتیجه.
تاکنون در مجموع در دو طرح، حدود چهارهزار مسئله شناسایی و برای حدود هزار و هفتصد مورد، قراردادهای اجرایی منعقد شده است.
حمایت از ایدههای نوآورانه
وی با اشاره به طرحی دیگر افزود: این طرح به عنوان بازوی «ایدهمحور» عمل میکند. در این طرح، محققان یا تیمهای فناور با اولویت راهبردی یا ایدهای نوآورانه که لزوماً از سوی صنعت درخواست نشده اما برای آینده کشور حیاتی است، مورد حمایت ویژه قرار میگیرند.
پلی برای عبور از دره مرگ فناوری
مدیر اداره هدایت و حمایت از پژوهشهای سازمان بسیج علمی کشور افزود: طرحی دیگر به منظور حمایت از تیمهایی طراحی شده که در مرحله ساخت نمونه اولیه متوقف میشوند. این طرح با کمک به مذاکره با بازار، جذب سرمایه و تبدیل تیمهای پژوهشی به واحدهای فناور اقتصادی، به استارتاپها یاری میرساند تا از «دره مرگ» فناوری عبور کنند.
حمایت از صنایع نرم و خلاق
وی با اشاره به طرحی دیگر افزود: در این طرح، تمرکز بر «صنایع نرم و خلاق» از جمله علوم انسانی، خدمات هوشمند، فرهنگ و هنر است. پایاننامههای ارشد و دکتری و حتی رسالههای پسادکتری که قابلیت کاربردی شدن داشته باشند، در چتر حمایتی قرار گرفته و به جای نگاه صرفاً آکادمیک، به سمت حل مسائل واقعی کشور سوق داده میشوند.
تحول در پارادایم پژوهش
گرجی معتقد است کلید توسعه فناوری در کشور، تغییر پارادایم از «تولید مقاله» به «حل مسئله» است. اداره هدایت و حمایت از پژوهشها با فرآیندهایی که از نیازسنجی میدانی آغاز و به تجاریسازی ختم میشود، نقش سازمانهای حمایتی را بازتعریف کرده است.
وی افزود: این شبکه گسترده از طرحها، فرصتی برای نخبگان علاقهمند به حل چالشهای ملی فراهم میکند. سازمان بسیج علمی با ارائه حمایتهای اعتباری و مالی، از هستههای فناور و نخبگانی که «جهاد علمی» را در کسبوکارهای دانشبنیان پیاده میکنند، حمایت خواهد کرد.