خواست اعضای کتابخانه ملی از رئیس‌جمهور برای احیای شیفت شب

تغییرات جدید در شیوهنامه عضویت کتابخانه ملی ایران؛ تسهیل برای دانشجویان و نویسندگان

به گزارش خبرنگار فرهنگی، جمعی از اعضای کتابخانه ملی ایران با ارسال نامه‌ای به مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، درخواست خود را برای برقراری مجدد خدمات شبانه‌روزی این موسسه اعلام کرده‌اند. در بخشی از این نامه آمده است:

همان‌طور که مطلع‌هید، بر اساس اساسنامه کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران که در سال ۱۳۶۹ تصویب شده، این کتابخانه موسسه‌ای آموزشی، تحقیقاتی و خدماتی است که مستقیماً زیر نظر ریاست‌جمهوری اداره می‌شود و بودجه آن در بودجه کل کشور و در ردیف جداگانه ذیل ردیف ریاست‌جمهوری پیش‌بینی شده است.

انتخاب رئیس‌جمهور به عنوان رئیس هیات امنا و رئیس عالیه این سازمان، نشان‌دهنده اهمیت جایگاه کتابخانه ملی در سطح کشور است.

کتابخانه ملی ایران به دلیل امکانات بی‌نظیر و فضاهای مناسب برای تحقیق و پژوهش، مورد استقبال روزافزونی از جانب پژوهشگران حوزه‌های علمی و دانشگاهی قرار دارد. دسترسی آسان، محیط سرسبز و زیبا، تالارهای مطالعه مجهز و امکانات جانبی کامل، این مرکز را به پایگاه دلپذیر برای پژوهشگران سراسر ایران تبدیل کرده است.

در بخش دیگری از نامه اشاره شده: موضوع حیاتی در مورد این کتابخانه، خدمات ۲۴ ساعته آن تا دو سال پیش بوده است. مسئولان سابق کتابخانه ملی از سال ۱۳۹۱ با درک درست نیاز روزافزون جامعه به محیط‌های توسعه‌دهنده تحقیق و پژوهش، امکان ارائه خدمات شبانه‌روزی را برای نخبگان، مخترعان، فارغ‌التحصیلان دکتری تخصصی و دروس حوزوی سطح سه به بالا، شاغلان مقطع دکتری، پدیدآورندگان کتاب‌های علمی و نویسندگان مقالات پژوهشی و… فراهم آوردند.

متأسفانه کتابخانه ملی ایران از آذرماه ۱۴۰۱ در دوران مدیریت آقای مختارپور قهرودی، خدمات شبانه‌روزی خود را به بهانه بهینه‌سازی مصرف انرژی و پشتیبانی از شبکه انتقال گاز تا اخبار ثانویه متوقف کرد که در آن زمان باعث ناراحتی و گلایه تعداد زیادی از اعضا شد. با وجود اینکه اعضا با شرایط اضطراری موافقت کردند، اما پس از پایان زمستان و علی‌رغم وعده‌های ریاست وقت کتابخانه ملی، ارایه خدمات شبانه‌روزی که افتخاری برای این کشور است، همچنان متوقف مانده است.

در بخش دیگری از نامه به مشکلات اعضا پس از تعطیلی شیفت شب اشاره شده: اعضای کتابخانه ملی پس از پیگیری‌های فراوان از مدیریت کتابخانه و ناامیدی از نتیجه‌بخشی این پیگیری‌ها، در نامه‌ای با امضای ۵۰۰ نفر از اعضا به جناب آقای رئیسی، رئیس‌جمهور وقت، خواست خود برای بازگشایی خدمات شبانه‌روزی را اعلام کردند و این درخواست را به دفتر ارتباطات مردمی ریاست‌جمهوری تقدیم نمودند. نامه از طریق دفتر ارتباطات مردمی به کتابخانه ملی ارجاع شد و کتابخانه ملی پس از سه ماه تعلیل در پاسخ به خواست اعضا، اعلام کرد که کتابخانه ملی ماموریت ارائه خدمات عمومی را نداشته و این کار از وظایف کتابخانه‌های عمومی و دانشگاهی است.

پس از پاسخ ناامیدکننده کتابخانه ملی، اعضا در نامه دوم خود به رئیس‌جمهور وقت، ضمن اشاره به وضعیت نامساعد کتابخانه ملی، خواست خود را مجدداً تکرار کردند. زیرا باور دارند که خدمات شبانه‌روزی کتابخانه ملی، زمانی بی‌بدیل را برای محققان و پژوهشگران این مرز و بوم فراهم می‌آورد که متأسفانه اکنون به سادگی از آن‌ها سلب شده است. متوقف کردن ارائه خدمات شبانه‌روزی و بستن درهای شیفت شب کتابخانه ملی برای هیچ‌کس افتخاری نیست. نباید فراموش کرد که کتابخانه‌های ملی در جهان، ویترین فرهنگی کشورها به‌شمار می‌روند و ارائه خدمات شبانه‌روزی کتابخانه ملی ایران نماد عزم و اراده دولت و ملتی است که برای علم‌آموزی، گسترش و پیشرفت خود هزینه زیادی متحمل شده است.

در پایان نامه آمده است: اعضا کتابخانه ملی امیدوارند با حمایت جنابعالی، به عنوان رئیس محترم جمهور و رئیس عالیه کتابخانه ملی، ارائه خدمات شبانه‌روزی کتابخانه ملی (مانند ۱۲ سال پیش) مجدداً برقرار گردد و موجب رضایت طالبان و شیفتگان علم و پژوهش شود.

این نخستین بار نیست که خواست اعضا برای برقراری شیفت شب منتقل می‌شود. گروهی از این اعضا می‌گویند تعطیلی شیفت شب، روند پژوهش و مطالعات آن‌ها را محدود کرده است.

از دیدگاه دیگر، تهران با وجود فضای مناسب کتابخانه‌ای برای افرادی که تصمیم به تحقیق تخصصی دارند، روبروست. کتابخانه‌های عمومی به دلیل تبدیل شدن به قرائت‌خانه در فصل امتحانات و کتابخانه‌های دانشگاهی به دلیل محدود بودن ساعات خدمات، گزینه مناسبی برای پژوهشگرانی نیستند که قصد دارند خارج از ساعات اداری از فضای کتابخانه‌ای بهره‌مند شوند. به همین دلیل، به باور مسئولان کتابخانه ملی در ادوار مختلف، تمام دقت‌ها و انتظارات بر این کتابخانه متمرکز است تا نیازها را برطرف کند.

این درخواست در حالی است که طی دو سال گذشته چندین بار مطرح شده و به نتیجه نرسیده، زیرا مسئولان وقت کتابخانه معتقدند تعداد افرادی که از شیفت شب بهره‌مند می‌شوند، اندک است؛ از این رو خدمات‌رسانی در این ساعات ممکن نیست. عدم ماموریت قانونی کتابخانه در برقراری شیفت شب نیز از دلایل دیگر تعطیلی آن تاکنون عنوان شده است.