دستمزد روزانه کارگران ناکافی برای خرید دو کیلو برنج

در حالی که نرخ دلار در طول سال ۱۴۰۳ حدود ۷۹ درصد افزایش یافته است، دستمزد کارگران تنها ۴۵ درصد (در حد الأدنى) و ۳۲ درصد (در سطح‌های بالاتر) بالا رفته است. این شکاف به معنای آن است که برای جبران افت قدرتمند خرید ناشی از رشدی نرخ ارز، دستمزدها باید حداقل ۳۴ درصد دیگر افزایش یابند.

تورم فروردین و رکوردهای گرانی مواد غذایی

بر اساس آمارهای تازه مرکز آمار ایران، تورم ماهانه فروردین در بخش خوراکی‌ها تمامی رکوردهای پیشین را شکسته است. سبد مصرف خانوارها نسبت به سال قبل بسیار گران‌تر شده و افزایش ۴ تا ۵ میلیون تومانی مزدی که در شورای عالی کار تصویب شده، به سرعت توسط افزایش قیمت‌ها از بین رفته است.

🔗 بیشتر بخوانید: دولت باید هرچه سریعتر حیاط خلوت ها را جمع کند_خبررسان

شاخص قیمت‌های مصرف‌کننده نشان می‌دهد تورم ماهانه مواد غذایی مجدداً روند صعودی گرفته است. میوه و خشکبار با تورم ماهانه ۱۱.۷ درصد رکورددار گرانی در سبد غذایی هستند. تورم نقطه‌به‌نقطه خانوارها در فروردین ۳۸.۹ درصد و تورم گروه خوراکی‌ها ۴۲.۷ درصد ثبت شده است. سبزیجات و حبوبات با جهش ۸۹.۱ درصد در صدر گروه‌های خوراکی قرار دارند و میوه و خشکبار با ۶۵ درصد در رتبه دوم هستند.

این اعداد، حتی با محاسبه‌های محافظه‌کارانه، حکایت از یک واقعیت تلخ دارد: یک خانواده ایرانی در فروردین امسال برای تهیه اقلام پایه‌ای مانند سبزیجات و حبوبات (که جانشین گوشت شده‌اند) باید ۹۰ درصد هزینه بیشتری بپردازد، در حالی که دستمزد کارگران تنها ۴۵ درصد افزایش یافته است. این یعنی شکافی نزدیک به ۵۰ درصدی در قدرت خرید اقلام اساسی خوراکی وجود دارد.

🔗 بیشتر بخوانید: نخستین تصاویر از شورای نگهبان در حال بازدید صلاحیت کاندیداها_خبررسان

سایر شاخص‌های تورم نیز در حال افزایش‌اند. تورم ماهانه کل خانوارها به ۳.۹ درصد رسیده (افزایش ۰.۶ درصد نسبت به ماه قبل). تورم ماهانه گروه «خوراکی‌ها، آشامیدنی‌ها و دخانیات» ۴.۲ درصد و گروه «کالاهای غیرخوراکی و خدمات» ۳.۸ درصد اعلام شده است. نرخ تورم سالانه در فروردین به ۳۳.۲ درصد رسیده که ۰.۷ واحد درصد بالاتر از اسفند ۱۴۰۳ است.

قیمت‌های واقعی بازار بسیار بالاتر از آمارهای رسمی

قیمت‌های میدانی بسیار بالاتر از نرخ‌های سبد تورم مرکز آمار هستند. اگرچه ستاد تنظیم بازار قیمت هر کیلو برنج هاشمی و طارم درجه یک را ۱۳۰ هزار تومان مصوب کرده، اما در فروشگاه‌های زنجیره‌ای مانند افق کوروش و جانبو این کالا یافت نمی‌شود و بازار پر از برنج هندی است. در بازار آزاد نیز برنج ایرانی به دو برابر نرخ رسمی (حدود ۲۵۰ هزار تومان برای هاشمی و ۲۰۰ هزار تومان برای درجات دو و سه) فروش می‌رسد.

🔗 بیشتر بخوانید: تعیین تکلیف 51 همت کالای اموال تملیکی در سال گذشته_خبررسان

با این حساب، دستمزد روزانه کارگران که ۳۴۶ هزار تومان مصوب شده، حتی برای خرید دو کیلو برنج ایرانی نیز کفایت نمی‌کند. افزایش مزد اسفند برای خانواده‌های کارگری هیچ اثری باقی نگذاشته است.

«فرامرز توفیقی»، فعال کارگری، در گفتگو با ایلنا در روز جهانی کارگر بیان کرد: «وضعیت کارگران شاغل و بازنشسته اصلا خوب نیست. افزایش قیمت ارز در یک سال اخیر ضربه سنگینی به سفره طبقه کارگر زده و کمی افت آن تأثیری نداشته است. در بازار بی‌آرام ایران تنها گرانی‌ها موج‌زنند، نه کاهش قیمت‌ها.» وی اضافه کرد که بازار بدون کنترل و پایش رها شده و نظارتی بر قیمت‌ها وجود ندارد. در بخش لبنیات نیز افزایش‌های مکرر و چندباره قیمت شاهد هستیم و گوشت قرمز برای کارگران دست‌نیافتنی شده است. دست کارگران از برنج ایرانی هم کوتاه آمده است.

عقب‌ماندگی واقعی دستمزد

توفیقی در مورد میزان عقب‌ماندگی واقعی دستمزد توضیح داد: محاسبه ساده نشان می‌دهد از فروردین ۱۴۰۳ تا اسفند، دلار ۷۹ درصد گران شده، در حالی که دستمزد فقط ۴۵ و ۳۲ درصد افزایش یافته. اگر فرض کنیم افزایش دلار به طور کامل و بدون سوءاستفاده به سبد هزینه‌ها منتقل شده باشد، دستمزد حداقل ۳۴ درصد عقب‌مانده است. بنابراین برای جبران این شکاف، مزد باید حداقل ۳۴ درصد دیگر بالا برود.

این ۳۴ درصد در صورتی است که همه کالاها همگام با نرخ دلار گران شوند، در حالی که در یک سال اخیر برنج ۱۰۰ درصد، سبزیجات و حبوبات بیش از ۱۰۰ درصد و سایر اقلام نیز به همین نسبت گران شده‌اند. داده‌های میدانی نشان می‌دهد ضریب انتقال افزایش دلار به قیمت‌های بازار بیش از ۱ و نزدیک به ۱.۴ است.

اکنون چقدر هم مسؤولان دست‌مریزاد بدهند و هیاهو کنند، فایده‌ای ندارد چون در اصل ماجرا تغییری ایجاد نشده است. کارگر ایرانی در روز جهانی کارگر امسال با جیب خالی، سفره بی‌رنگ و شرایط بدتر از همیشه روبروست. کالاهای ضروری مانند برنج، گوشت، حبوبات و لبنیات یکی‌یک از سفره‌ها محو می‌شوند.

منبع: ایلنا